Aday belirleme süreçlerinde ilgili partiye resmi ya da gayri resmi maddi bedeller ödenmesi ki bazı rakamların 10 milyon 30 milyon TL hatta garanti adaylık için daha fazlasını ölçüt alıp seçmen kesiminde paralı adaylık anlayışının hakim olması, üzerinde durulması gereken bir gerçekliktir.Bu durumda ilgili adayın seçimi kazanması halinde ödediği bu bedelin kat be kat fazlasını edinme amacında olacağı da halk arasında temiz siyasetin olmadığı algısını da güçlendirmektedir.Bu anlayış, algı düzelir mi?Mevcut düzende söylemde kalacağı net.Peki değişmesi için ne yapılabilir?1nci şart ideal adayı belirlemede seçmenlerin de partilerden bağımsız doğru insanlara oy verme bilincini arttırmak.
Yozlaşmış siyasetten kurtulmak için mucize bir "tek tuş" yok, ancak sistemin çarklarını değiştirecek temel stratejiler şunlardır:
Kurumsal Reformlar
Şeffaf Finansman: Siyasi partilerin tüm harcamaları halka açık olmalı.
Siyasi Etik Yasası: Kamu gücünü şahsi çıkar için kullananlara ağır yaptırımlar.
Liyakat Esası: Atamalarda sadakat değil, yetkinlik zorunlu kılınmalı.
Seçim ve Temsil Sistemi
Barajın Kaldırılması: Her fikrin parlamentoda temsil edilmesi tekelleşmeyi önler.
Ön Seçim Zorunluluğu: Adayları genel başkanlar değil, parti üyeleri seçmeli.
Dönem Sınırı: Bir koltukta en fazla iki dönem oturulmalı.
Denetim Mekanizmaları
Bağımsız Yargı: Siyasetçinin yargılanabildiği bir düzen şart.
Özgür Medya: Yolsuzlukları korkmadan yazan gazeteciler toplumsal kalkandır.Söylemle değil duyumlarla değil belgelerle ortaya koymak esastır.Aksi halde gazetecilik değil dedikodu mekanizması güçlenir ve ciddiye alınmaz hale gelen ki maalesef günümüz medyasında çoğunluk bu şekilde ‘’haber’’ yaptığını sanır.Bu konuda değerli bir örnek vermek gerekirse gazetecilik adına Murat Ağırel ,Timur Soykan ,İsmail Saymaz,T24 vs gibi kadroları sayabiliriz.Her kesimi eleştirebilen, "mahalle" fark etmeksizin yanlışa yanlış diyebilen gazeteciler, yozlaşmış bir siyasi iklimin en etkili panzehiridir. Günümüz medya düzeninde bu isimler genellikle büyük medya gruplarından ziyade bağımsız platformlarda ve dijital mecralarda varlık göstermektedir.
Sayıştay Denetimi: Her kamu kuruşunun hesabı kuruşu kuruşuna sorulmalı.
Toplumsal Bilinç
· Sorgulayan Seçmen: "Çalıyor ama çalışıyor" algısının tamamen terk edilmesi.
· Sivil Toplum: Sendikalar ve derneklerin siyaset üzerinde baskı kurması.
· Yerel Katılım: Mahalle meclisleri üzerinden yönetime doğrudan dahil olma.
Elbette tüm bu ideal adımları atabilecek siyasal irade en önemli beklentidir.Bu iradeyi kurmak da vatan millet sevgisinı gelecek inşaasında kullanabilecek siyasi aktörlerin ortaya çıkmasını sağlamaktır
Bir gün tüm bu yazıda geçenlerin gerçekleştiğini görmek umudunun kaybolmaması temennisiyle...
