Ancak kendine özgü tasarımı ve tamamen el işçiliğiyle üretilen ayakkabılar, kentte bu geleneği sürdüren az sayıdaki ustanın ellerinde geleceğe taşınmaya çalışılıyor.
Bir dönemin erkek giyim kültüründe önemli bir yere sahip olan yumurta topuk ayakkabılar, özellikle takım elbise ve klasik giyimle birlikte tercih ediliyordu. Tahta ökçesi ve adını aldığı yumurta biçimindeki topuğuyla diğer ayakkabı modellerinden ayrılan ürün, bağcıksız ve sade tasarımıyla da dikkat çekiyor.
Tamamen el emeğiyle hazırlanan yumurta topuk ayakkabıların üretimi oldukça zahmetli olurken, bu alanda çalışan usta sayısının her geçen gün azalması geleneğin geleceği açısından endişe yaratıyor. Mesleğe ilgi gösteren çırakların yetişmemesi ise ayakkabıcılık kültürünün devamlılığının önündeki en önemli sorunlardan biri olarak öne çıkıyor.
‘Eskisi kadar tercih edilmiyor’
Adana’da yumurta topuk ayakkabı üretimi ve satışı yapan son kişilerden biri olan Murat Büyür, mesleği babasından öğrendiğini belirtti.
Büyür, “1960'tan beri kişiye özel ayakkabı yapıyoruz. Babam 1945 yılından beri yapıyordu. Rahmetli olunca 10 yıldır ben devam ettiriyorum. Yumurta topuk, insanların özellikle takım elbiselerin altına giydiği, bir dönem ise kabadayıların giydiği bir modeldir. İnsanlar onlardan heves ederek giymeye devam ettiler. Eskisi kadar tercih edilmiyor. Ancak hala tercih eden özel müşterilerimiz var” dedi.
‘Eminim ki insanlar buna yeniden dönecek’
Günümüzde insanların daha rahat ayakkabılara yöneldiğini ifade eden Büyür, değişen moda anlayışının klasik ayakkabı modellerine olan ilgiyi azalttığını söyledi.
Büyür, “Eskiden takım elbisenin altına sivri burun ayakkabılar giyilirdi. Şimdi moda değişti ve bu tarz ayakkabılar her geçen gün azalıyor. Kösele ayakkabının özelliği, vücuttaki elektriği toprağa vermesidir. Ayakta koku yapmaz, mantar yapmaz. Yumurta topuk, büyüklerimizin söylediği kadarıyla yürürken daha rahat oluyor ve giyen kişi daha özgüvenle yürüyor. Ben eminim ki insanlar buna yeniden dönecek. Yumurta topuğun ne olduğunu anlayacaklar ancak bunun için biraz zaman lazım. Benden sonra bu mesleği yapacak kimse yok. Biz de elimizden geldiğince bu mesleği ayakta tutmaya çalışıyoruz” ifadelerini kullandı.
Adana’da geleneksel ayakkabıcılık direniyor
Fabrikasyon üretimin yaygınlaşmasıyla el yapımı ayakkabılara olan ilgi azalsa da yumurta topuk ayakkabılar, Adana’nın geleneksel ayakkabıcılık kültürünün önemli unsurlarından biri olmayı sürdürüyor.
Usta ellerde şekillendirilen ayakkabılar, yalnızca bir giyim ürünü değil, aynı zamanda geçmişten günümüze aktarılan bir zanaatın temsilcisi olarak varlığını sürdürüyor. Ancak yeni ustaların yetişmemesi, bu mesleğin gelecekte devam edip etmeyeceği konusunda soru işaretlerini artırıyor.
