Anma programında depremde hayatını kaybeden vatandaşlar anılırken, katılımcılar 1998 Ceyhan Depremi'nin yıkıcı etkilerini yansıtan fotoğraflar taşıyarak deprem gerçeğine ve alınması gereken önlemlere dikkat çekti.
Törene İMO Adana Şube Başkanı Hıdır Çak, Ceyhan Belediye Başkan Yardımcısı Burhan Onuk, Ceyhan'da görev yapan inşaat mühendisleri ve çok sayıda vatandaş katıldı.
Konuşmasına depremde yaşamını yitiren vatandaşları anarak başlayan İMO Adana Şube Başkanı Hıdır Çak, yapı stoku envanterinin çıkarılmasının hayati önem taşıdığını belirterek şu değerlendirmelerde bulundu:
"27 Haziran 1998 günü saat 16.55'te meydana gelen 6,3 büyüklüğündeki Adana-Ceyhan Depremi, 145 yurttaşımızın yaşamını yitirmesine, yaklaşık 1.500 kişinin yaralanmasına ve binlerce kişinin evsiz kalmasına neden olmuştur.
Deprem sonrasında yapılan bilimsel değerlendirmeler; can kayıplarının ve ağır hasarın temel nedeninin mühendislik hizmeti almamış yapılar, yetersiz yapı denetimi, kaçak yapılaşma ve sağlıksız yapı üretim süreçleri olduğunu açıkça ortaya koymuştur.
Aradan geçen 28 yıla rağmen bu tablo ne yazık ki köklü biçimde değişmemiştir. 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremler, aynı acı gerçeği çok daha ağır bedellerle yeniden gözler önüne sermiştir. Ülkemizin yapı stoku deprem güvenliği açısından hâlâ ciddi riskler taşımaktadır."
"Türkiye Bir Deprem Ülkesidir"
Türkiye'nin aktif fay hatları üzerinde bulunduğunu vurgulayan Çak, konuşmasını şu sözlerle sürdürdü:
"Bu coğrafi gerçek karşısında yurttaşlarımızın en temel hakkı; güvenli yerleşim alanlarında, depreme dayanıklı yapılarda yaşamaktır. Deprem kader değildir. Ancak depreme hazırlıksız yakalanmak, alınmayan önlemlerin sonucudur.
Yaşadığımız her büyük deprem, sorunun yalnızca doğal olaylardan değil; eksik planlamadan, yetersiz denetimden ve mühendislik hizmetlerinden yoksun yapılaşmadan kaynaklandığını göstermektedir. Artık çok iyi biliyoruz ki; deprem değil, depreme dayanıklı olmayan yapılar öldürür."
"Yapı Stoku Envanteri Acilen Çıkarılmalıdır"
İMO Adana Şubesi olarak uzun yıllardır aynı uyarıları yaptıklarını ifade eden Çak, kentlerdeki mevcut yapı stokunun bilimsel yöntemlerle envantere alınması, riskli yapıların belirlenmesi ve sağlıklı bir kentsel dönüşüm sürecinin başlatılması gerektiğini söyledi.
Riskli yapıların tespit edilmesinin ardından dönüşüm çalışmalarının şeffaf, katılımcı ve bilimsel esaslarla yürütülmesi gerektiğini belirten Çak, mühendislik hizmetlerinin yapı üretim ve denetim süreçlerinde etkin şekilde yer almasının zorunlu olduğunu vurguladı. Ayrıca deprem bilincinin toplumun tüm kesimlerine yayılması için yerel yönetimler, meslek odaları ve sivil toplum kuruluşlarının iş birliği içinde çalışması gerektiğini ifade etti.
Konuşmasının sonunda ise şu çağrıyı yaptı:
"1998 Ceyhan Depremi'nden 2023 Kahramanmaraş depremlerine uzanan süreç, gerekli önlemler alınmadığında bedelini insanların yaşamıyla ödediğimizi acı biçimde göstermektedir.
Aynı ihmallerin yeni felaketlere zemin hazırlamasına sessiz kalmayacağız. Bilimin, mühendisliğin ve kamusal sorumluluğun rehberliğinde gerekli adımlar vakit kaybedilmeden atılmalıdır.
Başta yerel yönetimler ve ilgili bakanlıklar olmak üzere tüm yetkilileri göreve davet ediyoruz. İnşaat Mühendisleri Odası Adana Şubesi olarak bir kez daha yineliyoruz:
Depremler kaçınılmazdır; ancak afetler önlenebilir. Güvenli yapı, güvenli yaşam demektir."
Ceyhan Belediye Başkan Yardımcısı Burhan Onuk da konuşmasında depremde yaşamını yitiren vatandaşları anarak, Ceyhan Depremi ile 6 Şubat depremlerinin ortak gerçeğinin depreme dayanıklı olmayan yapıların yol açtığı ağır kayıplar olduğunu belirtti. Yapı denetiminin ve mevzuata uygun yapılaşmanın önemine dikkat çeken Onuk, belediyelerde mühendis ve mimar istihdamının artırılması gerektiğini ifade etti.
Anma programı, Ceyhan Deprem Anıtı'na karanfil ve güller bırakılmasıyla sona erdi.
